پایه های اخلاق: سرشت، نیاز، و افعال اختیاری
24 بازدید
محل نشر: معرفت فلسفی » پاییز 1386 - شماره 17 (44 صفحه - از 219 تا 262)
نقش: نویسنده
سال نشر: 00/0/0
وضعیت چاپ : چاپ شده
نحوه تهیه : فردی
زبان : فارسی
یکی از مهم‌ترین مباحث فلسفه اخلاق این است که خاستگاه اخلاق کجاست؟ و به عبارت دیگر، اخلاق برچه امر یا اموری مبتنی است؟ در این‌باره، نظریه‌های متفاوتی همچون نظریه مبتنی بر قانون طبیعی، نظریه مبتنی بر سرشت انسان، نظریه مبتنی بر نیازها، و نظریه مبتنی بر توافقات میان اشخاص ارائه شده است. برخی از این نظریه‌ها همچون نظریه مبتنی بر توافقات، دارای اشکالات اساسی بوده، از عهده تبیین تجارب اخلاقی برنمی‌آیند. برخی همچون نظریه مبتنی بر سرشت انسان با سؤالات جدی مواجه است. ولی به نظر می‌رسد می‌توان تقریری از آنها ارائه داد که از عهده همه دشواری‌ها موفق بیرون آید. نظریه مختار در این مقاله دارای مشترکات زیادی با نظریه دوم و سوم بوده و در واقع، از امتیازات هر دو نظریه برخوردار است و در عین حال، سعی می‌کند به اشکالات واردشده به آنها پاسخ گوید. این مقاله، علاوه بر تبیین ماهیت «امر اخلاقی» و تفاوت آن با آداب و رسوم، به خاستگاه اخلاق پرداخته و ضمن نقد دیدگاه کسانی که «حب ذات» را یگانه انگیزه اصیل انسان می‌دانند، سعی می‌کند جایگاه میل‌های اصیل انسانی در شکل‌گیری اخلاق و فرایند تصمیم‌گیری اخلاقی را تبیین کند. در این مقاله، همچنین عوامل دخیل در داوری اخلاقی از یکدیگر بازشناخته و توضیح داده شده است که چگونه مفاهیم اخلاقی از ملاحظه رابطه میان سرشت انسان، افعال و صفات اختیاری و تأثیرات مثبت یا منفی آنها بر وی انتزاع می‌شوند. کلیدواژه ها : فلسفه اخلاق ،سرشت انسان ،نیازهای انسانی ،آداب و رسوم ،مفاهیم اخلاقی ،نسبیت‌گرایی ،آرمان اخلاقی
آدرس اینترنتی